Voor wie zich na het lezen van de vorige post afvraagt wat Nynorsk en Bokmål zijn: wel, het zijn de twee talen die in Noorwegen gesproken worden. 'Het Noors' bestaat immers niet. Lange tijd werd er in Noorwegen in het Deens geschreven. Midden in de negentiende eeuw besloot de Noorse dichter-taalkundige Ivar Aasen in een romantische opwelling een taal te creëren die gebaseerd was op West- en Centraal-Noorse dialecten. De taal kreeg de naam Landsmål, landstaal. Zo wou hij het gewone volk een geschreven taal aanbieden.
Ongeveer tegelijkertijd begon de leraar Knud Knudsen de taal van de bourgeoisie te hervormen; deze taal bleef sterk tegen het Deens aanleunen en werd Riksmål (rijkstaal) genoemd.
In 1929 kreeg het Landsmål officieel de benaming Nynorsk (Nieuwnoors, hoewel het op aloude dialecten is gebaseerd) en werd het Riksmål met enige aanpassingen omgedoopt tot Bokmål (boekentaal). Natuurlijk hebben deze ontwikkelingen ook tot een soort taalstrijd geleid; zo zijn/waren er fervente voorstanders van het oorspronkelijke Riksmål en van het Samnorsk, een mengvorm van Nynorsk en Bokmål, en dus ook vurige tegenstanders van de twee varianten die tot op de dag van vandaag worden gesproken. In geschreven vorm wordt het vaakst (85%) Bokmål gebruikt, vooral in de steden, maar als gesproken taal is het Nynorsk wijder verspreid.
De verschillen zijn niet verwaarloosbaar: zo kent het Nynorsk in vervoegde werkwoorden vaak een klankverandering, die in de andere continentale Scandinavische talen niet voorkomt (ik kom wordt eg kjem, Bokmål en Deens: jeg kommer, Zweeds: jag kommer). Alweer iets bijgeleerd vandaag!
Geen opmerkingen:
Een reactie posten